Denizcilik sözlüğü

Demir Feneri

Tanım

Demir feneri, demirdeki teknenin gece gösterdiği ve her yönden görülebilen beyaz fenerdir. Demir feneri, teknenin hareket etmediğini diğer teknelere bildirir. İngilizcede bu fenere "anchor light" denir.

Demir Feneri Nedir?

Demir feneri 360 derecelik açıyla ışık verir. Fener, teknenin en görünür yerinde, genellikle direk tepesinde veya baş tarafta bulunur. Gece demirleyen her tekne bu feneri yakar. Fener, teknenin yönü hakkında bilgi vermez. Yalnızca demirde bir teknenin varlığını gösterir.

COLREG Kural 30 Şartları

Tekne Boyu	Gece İşareti	Gündüz İşareti
50 m'den kısa	Her yönden görünür bir beyaz fener	Baş tarafta bir siyah küre
50 m ve üzeri	Baş tarafta bir, kıçta daha alçakta bir beyaz fener	Baş tarafta bir siyah küre
7 m'den kısa	Dar kanal ve demir yeri dışında muaf	Muaf

100 metre ve üzeri gemiler ayrıca güverte aydınlatmasını da kullanır.

Görünürlük Mesafesi

COLREG 1972 Kural 22'ye göre her yönden görünür beyaz fenerin asgari mesafesi:

Tekne Boyu	Asgari Mesafe
50 m'den kısa	2 deniz mili
50 m ve üzeri	3 deniz mili

Konum

Direk tepesi: Yelkenlilerde yaygındır. Uzaktan görülür.
Baş tarafta alçak konum: Yakındaki teknelerce daha kolay fark edilir.
Motoryatlarda radar direği: Her yönden görünürlük sağlar.

Direk tepesindeki fener, yakın mesafeden yaklaşan küçük teknelerin görüş alanının dışında kalabilir. Bazı denizciler bu nedenle ek bir alçak fener kullanır.

Kullanım Kuralları

Demirleme tamamlanınca seyir fenerlerini söndürün.
Demir fenerini yakın.
Gün doğumunda demir fenerini söndürün.
Gündüz baş tarafa siyah küre asın.

Demir feneri ile seyir fenerleri aynı anda yakılmaz.

Enerji Tüketimi

Demir feneri gece boyunca yanar. Akkor ampullü fenerler önemli enerji tüketir. LED demir fenerleri tüketimi azaltır. Bazı modeller ışık sensörüyle otomatik açılıp kapanır.

Sık Sorulan Sorular

Marinada bağlıyken demir feneri yakılır mı?

Marina içinde bağlı teknelerde genellikle yakılmaz. Kurallar demirdeki tekneler içindir.

Demir feneri ile her yönden görünür fener aynı mıdır?

Demir feneri, her yönden görünür beyaz fenerin demirde kullanılan biçimidir.

Siyah küre zorunlu mudur?

COLREG 1972 Kural 30'a göre demirdeki teknelerde gündüz işareti olarak gösterilir. Küçük tekneler için muafiyetler vardır.

İlgili Terimler

Her Yönden Görünür Fener, Seyir Feneri, Demirleme, Silyon Feneri, LED Seyir Feneri, Demir Yeri.

İlgili terimler

Demir Yeri

Demir yeri , teknelerin çapa atarak güvenle bekleyebileceği deniz alanıdır. Demir yeri, deniz haritalarında çapa sembolüyle gösterilebilir. Demir Yeri Nedir? Demir yeri, rüzgâra ve dalgaya karşı korunaklı bir koy veya kıyı bölgesidir. Uygun bir demir yerinde zemin çapayı tutar. Derinlik, çapa hattının güvenle kullanılmasına izin verir. Çevrede tekne salınımı için yeterli boş alan bulunur. Seçim Ölçütleri Ölçüt Açıklama Korunaklılık Mevcut ve beklenen rüzgâra karşı karanın arkasında kalma Zemin Çapanın tutunacağı kum, çamur veya kil Derinlik Draft ve ırgattaki zincir uzunluğuna uygun derinlik Salınım alanı Teknenin çapa etrafında dönmesi için boş alan Çıkış yolu Hava bozarsa güvenle ayrılma imkânı Tehlikeler Kaya, sığlık, kablo ve boru hattı yokluğu Zemin Türünün Belirlenmesi Deniz haritaları, zemin türünü kısaltmalarla gösterir. Örnek kısaltmalar şunlardır: Kısaltma Anlamı S Kum (Sand) M Çamur (Mud) R Kaya (Rock) Wd Deniz otu (Weed) Sh Kabuk (Shell) Berrak suda zemin gözle de görülebilir. Koyu lekeler genellikle ot veya kayayı, açık renkli alanlar kumu gösterir. Rüzgâr Tahmininin Önemi Bir koy belirli bir rüzgâr yönüne karşı korunaklıdır. Rüzgâr yön değiştirirse koy açık hâle gelebilir. Bu nedenle demir yeri, gece boyunca beklenen rüzgâr yönüne göre seçilir. Koruma Alanları Bazı bölgelerde deniz çayırları korunur. Akdeniz'e özgü Posidonia oceanica deniz çayırı bu türlerin başında gelir. Çapa ve zincir bu çayırlara zarar verir. Türkiye'de bazı koylarda çayır alanlarında demirleme yasaklanmıştır. Bu bölgelerde bağlama şamandıraları bulunabilir. Yasak Alanlar Liman girişleri ve seyir kanalları Denizaltı kablo ve boru hattı bölgeleri Askerî bölgeler Yüzme alanları ve plaj şamandıra hattının içi Koruma altındaki deniz alanları Sık Sorulan Sorular Demir yeri bilgisi nereden öğrenilir? Deniz haritaları, kılavuz kitaplar ve elektronik harita uygulamaları demir yerlerini gösterir. Liman başkanlıkları da yerel kısıtlamaları duyurur. Kalabalık bir koyda demir yeri nasıl seçilir? Diğer teknelerin çapa konumu tahmin edilir. Benzer tekne ve hat uzunluğuyla demirleyen teknelerin yakınında durulur. Böylece salınım alanları uyumlu olur. Gece için demir yeri değiştirilir mi? Hava tahmini rüzgâr dönüşü gösteriyorsa daha korunaklı bir yere geçilir. İlgili Terimler Demirleme, Salınım Alanı, Demirleme Derinliği, Deniz Haritası, Bağlama Tonozu, Kaloma.

Demirleme

Demirleme , teknenin çapa atılarak deniz dibine sabitlenmesi işlemidir. Halk arasında bu işleme "demir atmak" da denir. Demirleme Nedir? Demirleme, teknenin marina veya iskeleye bağlanmadan bir koyda ya da açıkta beklemesini sağlar. Tekne, çapa hattı ile dibe bağlı kalır. Rüzgâr ve akıntı değiştikçe tekne çapa etrafında döner. Demirlemenin Temel Adımları Demir yerini seçin: Korunaklılık, zemin ve derinliği değerlendirin. Derinliği ölçün: Derinlik ölçeri kontrol edin. Kaloma miktarını hesaplayın: Derinliğe göre verilecek zincir uzunluğunu belirleyin. Rüzgâra veya akıntıya karşı yaklaşın: Tekneyi durdurun. Çapayı bırakın: Çapa dibe ulaşınca tekneyi yavaşça geri hareket ettirin. Zinciri verin: Zinciri düzenli olarak bırakın, üst üste yığmayın. Çapayı gömün: Motoru hafif geri viteste çalıştırın. Tutmayı kontrol edin: Kıyıdaki iki sabit noktanın hizasını izleyin. Yükü stopere aktarın: Irgattaki yükü zincir stoperine verin. Kaloma Kaloma, suya verilen çapa hattı uzunluğunun derinliğe oranıdır. Yeterli kaloma, çapaya gelen çekme kuvvetini yatay tutar. Yetersiz kaloma, çapanın yerinden çıkmasına yol açar. Demirlemede Kullanılan Ekipmanlar Ekipman Görevi Çapa Dibe tutunur Çapa zinciri ve halatı Çapayı tekneye bağlar Irgat Zinciri toplar ve bırakır Zincir stoperi Yükü ırgattan alır Zincir gergisi Dalga darbelerini sönümler Derinlik ölçer Derinliği gösterir COLREG Demir İşaretleri COLREG 1972 Kural 30, demirdeki teknelerin işaretlerini belirler: Gece: Her yönden görünür beyaz demir feneri yakılır. Gündüz: Baş tarafta siyah bir küre asılır. Boyu 7 metreden kısa tekneler, dar kanal ve demir yerleri dışında bu işaretlerden muaftır. Demirde Bekleme Demir alarmı kurulur. GPS cihazı, tekne belirlenen alanın dışına çıkınca uyarır. Hava tahmini düzenli olarak takip edilir. Komşu teknelerle mesafe kontrol edilir. Sık Sorulan Sorular Çapanın tuttuğu nasıl anlaşılır? Motor geri viteste iken zincir gerilir ve tekne geri gitmez. Kıyıdaki iki sabit nokta arasındaki hiza değişmez. Gece demirlemede nelere dikkat edilir? Demir feneri yakılır. Demir alarmı kurulur. Rüzgâr dönüşünde teknenin sığlığa veya kayalara yaklaşmayacağı doğrulanır. Demirleme her yerde serbest midir? Hayır. Liman girişleri, kanallar, kablo ve boru hattı bölgeleri ile koruma alanlarında demirleme yasak olabilir. İlgili Terimler Demir Yeri, Kaloma, Demir Tarama, Salınım Alanı, Demir Feneri, Çapa.

Her Yönden Görünür Fener

Her yönden görünür fener , yatay düzlemde 360 derecelik açının tamamında kesintisiz görülen fenerdir. İngilizcede bu fenere "all-round light" denir. Her Yönden Görünür Fener Nedir? COLREG 1972 Kural 21, her yönden görünür feneri 360 derecelik yay üzerinde kesintisiz ışık veren fener olarak tanımlar. Fener, beyaz, kırmızı veya yeşil olabilir. Rengi ve sayısı, teknenin durumunu veya yaptığı işi gösterir. Kullanım Durumları Durum Fener Demirdeki tekne Beyaz 12 m'den kısa motorlu tekne (seyirde) Beyaz, borda fenerleriyle birlikte 7 m'den kısa ve 7 knotu geçmeyen motorlu tekne Beyaz Kürekli tekne veya küçük yelkenli Beyaz fener veya el feneri gösterilebilir Kumanda edilemeyen tekne İki kırmızı, dikey dizilmiş Manevra kabiliyeti kısıtlı tekne Kırmızı-beyaz-kırmızı, dikey dizilmiş Karaya oturmuş tekne Demir feneri ve iki kırmızı Yelkenli (isteğe bağlı) Direk tepesinde kırmızı üstte, yeşil altta Renk Anlamları Renk Düzeni Anlamı Tek beyaz Demir veya küçük tekne İki kırmızı dikey Kumanda edilemeyen tekne Kırmızı-beyaz-kırmızı dikey Manevra kabiliyeti kısıtlı tekne Yeşil üstte, beyaz altta Trol avcılığı yapan tekne Kırmızı üstte, beyaz altta Trol dışı av yapan tekne Kuralların ayrıntıları COLREG 1972 Kural 26 ve 27'de yer alır. Görünürlük Mesafesi COLREG 1972 Kural 22'ye göre her yönden görünür fenerlerin asgari mesafesi: Tekne Boyu Asgari Mesafe 50 m'den kısa 2 deniz mili 50 m ve üzeri 3 deniz mili Montaj Her yönden görünür fener, teknenin donanımı ışığı engellemeyecek şekilde yerleştirilir. Direk, anten veya radar gibi elemanlar küçük gölge açıları oluşturabilir. COLREG 1972 Ek I, izin verilen gölge sınırlarını belirtir. Yelkenlilerde bu fener genellikle direk tepesindedir. Sık Sorulan Sorular Küçük motorlu teknede her yönden görünür beyaz fener ne zaman yeterlidir? 12 metreden kısa motorlu tekneler, silyon ve pupa yerine bu feneri borda fenerleriyle birlikte kullanabilir. Her yönden görünür fener seyirde de kullanılır mı? Kullanılır. Anlamı, fenerin rengi ve diğer fenerlerle birlikte değerlendirilir. İki kırmızı fener görülürse ne yapılır? Bu tekne manevra yapamaz durumdadır. Diğer tekneler ondan uzak durur ve yol verir. İlgili Terimler Demir Feneri, Seyir Feneri, Silyon Feneri, Pupa Feneri, LED Seyir Feneri, Motorlu Tekne.

LED Seyir Feneri

LED seyir feneri , ışık kaynağı olarak ışık yayan diyot (LED) kullanan seyir feneridir. LED fenerler, COLREG 1972'nin renk, açı ve görünürlük şartlarını karşılayacak şekilde tasarlanır. LED Seyir Feneri Nedir? LED fenerler, akkor ampullü fenerlerin yerini alan modern ürünlerdir. LED, elektrik enerjisini doğrudan ışığa çevirir. Doğru renkte LED, renkli lens ihtiyacını azaltır. LED'ler, mercekler ve yansıtıcılarla COLREG'in istediği açıya yönlendirilir. Akkor Fenerle Karşılaştırma Özellik LED Fener Akkor Fener Enerji tüketimi Düşük Yüksek Ömür Uzun Kısa Titreşim dayanımı Yüksek Düşük Isı Düşük Yüksek Ampul değişimi Genellikle gerekmez Sık gerekir Renk kararlılığı LED rengiyle sağlanır Lens rengine bağlıdır Enerji Tasarrufu Örneği Akkor bir demir feneri yaklaşık 10 W, LED demir feneri yaklaşık 2 W tüketebilir. 12 V sistemde 10 saatlik bir gecede: Akkor fener: 10 W × 10 saat ÷ 12 V ≈ 8,3 Ah LED fener: 2 W × 10 saat ÷ 12 V ≈ 1,7 Ah Değerler modele göre değişir. Onay ve Belgeler LED fenerin COLREG şartlarını karşıladığını gösteren onay belgeleri bulunur. Örnekler: Avrupa Birliği'nde gemiler için 2014/90/EU Deniz Teçhizatı Direktifi kapsamında dümen işareti Alman Federal Denizcilik ve Hidrografi Dairesi (BSH) tip onayı ABD Sahil Güvenlik (USCG) onayı Onaylı fenerlerin gövdesinde görünürlük mesafesi (örneğin "2 NM") yazar. Elektromanyetik Parazit LED sürücüleri anahtarlama devreleri kullanır. Kalitesiz sürücüler, VHF telsiz ve AIS alıcısında parazit oluşturabilir. Denizcilik tipi LED fenerler, parazit açısından test edilir. Seçim Ölçütleri Fener türünü ve rengini belirleyin. Tekne boyuna uygun görünürlük mesafesini seçin. Onay belgesini kontrol edin. Sistem gerilimine uygunluğu doğrulayın. Montaj yerine uygun gövde biçimini seçin. Mevcut Fenerin LED'e Dönüştürülmesi Akkor fenerin ampulü LED ampulle değiştirilebilir. Ancak bu değişiklik fenerin onaylı ışık dağılımını bozabilir. Renk ve mesafe uygunluğu belirsizleşir. Bu nedenle onaylı LED fenerin tamamen değiştirilmesi tercih edilir. Sık Sorulan Sorular LED fenerin rengi zamanla değişir mi? Kaliteli LED'ler rengini uzun süre korur. Lens ve gövde UV'den etkilenebilir. LED fener arızalanırsa onarılır mı? Çoğu LED fener sızdırmaz gövdeyle üretilir ve bütün olarak değiştirilir. LED fener soğukta çalışır mı? LED'ler düşük sıcaklıkta verimli çalışır. İlgili Terimler Seyir Feneri, Marin LED, Demir Feneri, Sancak Feneri, İskele Feneri, Marin Aydınlatma.

Tüm terimlere dön